{"id":1363,"date":"2020-02-29T12:39:14","date_gmt":"2020-02-29T11:39:14","guid":{"rendered":"http:\/\/blogs.deia.eus\/ikasle-eta-irakasle\/?p=1363"},"modified":"2020-02-29T12:39:16","modified_gmt":"2020-02-29T11:39:16","slug":"nola-esan-maternes-euskaraz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blogs.deia.eus\/ikasle-eta-irakasle\/2020\/02\/29\/nola-esan-maternes-euskaraz\/","title":{"rendered":"Nola esan &#8220;matern\u00e9s&#8221; euskaraz?"},"content":{"rendered":"\n<p><br>Halaxe galdetu zidan lehengoan kanpoko ezagun batek, euskaraz ez dakien batek alegia: ea gure hizkuntzan horretarako hitzik bageneukan. Begiratzen hasi nintzela aitortuko dizut, irakurle, ea zer zen. Haur txikiekin beste modu batera hitz egiten omen da (edo dugu); hizkera modu horri, hain zuzen, <a rel=\"noreferrer noopener\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Baby_talk\" target=\"_blank\"><em>baby talk<\/em><\/a>\u00a0 deitu zaio, edo\u00a0<em>motherese<\/em>.\u00a0 Genero-ikuspegia dela-eta,\u00a0<em>parentese\u00a0\u00a0<\/em>ere bai, eta ikerketa-esparruetan, aldiz,\u00a0<em>child directed speach (CDS)\u00a0<\/em>ei da erabiliagoa.<\/p>\n\n\n\n<p>Hala, gaztelaniaz, eta ingelesetik itzulpena eginda, <a rel=\"noreferrer noopener\" href=\"https:\/\/es.wikipedia.org\/wiki\/Matern%C3%A9s\" target=\"_blank\"><em>matern\u00e9s<\/em><\/a>\u00a0 ere erabiltzen da antza denez,\u00a0<a rel=\"noreferrer noopener\" href=\"https:\/\/elpais.com\/elpais\/2019\/12\/30\/opinion\/1577708370_159650.html\" target=\"_blank\">Lola Ponsek idatzi duenari jarraikiz<\/a>, adibidez.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/storage.needpix.com\/rsynced_images\/people-2942977_1280.jpg\" alt=\"\" width=\"416\" height=\"276\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Euskararen eremuan, berriz, Hizpide aldizkarian aurkitu nuen honen inguruko artikulu bat, 49. zenbakian hain zuzen; <a rel=\"noreferrer noopener\" href=\"http:\/\/www.ikasten.ikasbil.eus\/mod\/habecms\/view.php?p=1&amp;str=15&amp;doc=427\" target=\"_blank\">Juan Jose Zubirik idatzitako &#8220;Haur hizkeraren erabileraz&#8221;<\/a>. Artikulu horretan,\u00a0<strong>ama hizkera<\/strong>\u00a0eta\u00a0<strong>haurrei zuzendutako hizkera\u00a0<\/strong>hitzak ageri dira.<\/p>\n\n\n\n<p>Gaur egun, <strong>haur-hizkera<\/strong> da nagusitu dena antza, besteak beste <a rel=\"noreferrer noopener\" href=\"https:\/\/www.euskaltzaindia.eus\/index.php?option=com_ebe&amp;view=bilaketa&amp;Itemid=1161&amp;task=bilaketa&amp;lang=eu&amp;id=757\" target=\"_blank\">Euskaltzaindiaren webgunean ageri denari erreparatuz<\/a>. Edonola ere, argiagoa agian baina &#8220;matern\u00e9s&#8221; hori baino prosaikoagoa dela ematen du.<\/p>\n\n\n\n<p>Hona hemen bertatik jasotako hitz batzuk: <br><em>apapa<\/em>\u00a0(kalera)<br><em>apatx<\/em>\u00a0(eseri)<br><em>\u00f1a\u00f1an egin<\/em>\u00a0(jan)<br><em>pa<\/em>\u00a0(musua)<br><em>pupu<\/em>\u00a0(mina)<br><em>taka-taka<\/em>\u00a0(oinez (ibili))<br><em>txitxi<\/em>\u00a0(haragi- edo arrain-zatia) <\/p>\n\n\n\n<p>Besterik ezagutu edota erabiltzen al duzu?<\/p>\n<!-- AddThis Advanced Settings generic via filter on the_content --><!-- AddThis Share Buttons generic via filter on the_content -->","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Halaxe galdetu zidan lehengoan kanpoko ezagun batek, euskaraz ez dakien batek alegia: ea gure hizkuntzan horretarako hitzik bageneukan. Begiratzen hasi nintzela aitortuko dizut, irakurle, ea zer zen. Haur txikiekin beste modu batera hitz egiten omen da (edo dugu); hizkera modu horri, hain zuzen, baby talk\u00a0 deitu zaio, edo\u00a0motherese.\u00a0 Genero-ikuspegia dela-eta,\u00a0parentese\u00a0\u00a0ere bai, eta ikerketa-esparruetan, aldiz,\u00a0child directed &hellip; <a href=\"https:\/\/blogs.deia.eus\/ikasle-eta-irakasle\/2020\/02\/29\/nola-esan-maternes-euskaraz\/\" class=\"more-link\">Continue reading <span class=\"screen-reader-text\">Nola esan &#8220;matern\u00e9s&#8221; euskaraz?<\/span><\/a><!-- AddThis Advanced Settings generic via filter on get_the_excerpt --><!-- AddThis Share Buttons generic via filter on get_the_excerpt --><\/p>\n","protected":false},"author":79,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[30904,20,44022,30890,30906],"tags":[277,117995,30911,30908,117996],"class_list":["post-1363","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bitxikeriak","category-euskara","category-hizkuntzak","category-ohiturak","category-terminoak","tag-euskaltzaindia","tag-haur-hizkera","tag-haurrak","tag-hitzak","tag-lola-pons"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blogs.deia.eus\/ikasle-eta-irakasle\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1363","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blogs.deia.eus\/ikasle-eta-irakasle\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blogs.deia.eus\/ikasle-eta-irakasle\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.deia.eus\/ikasle-eta-irakasle\/wp-json\/wp\/v2\/users\/79"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.deia.eus\/ikasle-eta-irakasle\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1363"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/blogs.deia.eus\/ikasle-eta-irakasle\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1363\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1365,"href":"https:\/\/blogs.deia.eus\/ikasle-eta-irakasle\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1363\/revisions\/1365"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blogs.deia.eus\/ikasle-eta-irakasle\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1363"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.deia.eus\/ikasle-eta-irakasle\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1363"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.deia.eus\/ikasle-eta-irakasle\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1363"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}